EO’s Het Familiediner gaat vanavond alweer zijn negende seizoen in. „Het is het meest intensieve programma dat ik ooit gemaakt heb”, zegt producent, presentator en selfmade mediator Bert van Leeuwen.
Een familie, een fikse ruzie en een beetje welwillendheid. Samen staan deze factoren al negen seizoenen lang garant voor zo’n anderhalf miljoen kijkers op de maandagavond van Nederland 1. Onmisbaar element in de stabiele succesformule van Het Familiediner is Bert van Leeuwen. „Het is eigenlijk nooit hetzelfde, omdat de mensen en de conflicten telkens anders zijn”, aldus de presentator. „Bovendien probeer ik het aantal opnamedagen te beperken tot twee, hooguit drie in de week. En soms doe ik het een aantal weken even niet. Dat houdt de spanning er wel in. Ik kan je verzekeren dat het na vier dagen quizzen ook wel weer heerlijk is om Het Familiediner te doen.”
Van Leeuwen, 51 jaar, vader van vier kinderen en al 27 jaar bij dezelfde vrouw, krijgt bij de opnames van Het Familiediner uiteraard een hoop drama voor zijn kiezen. De programmamaker en presentator is afgestudeerd Neerlandicus en runde ooit een schoonmaakbedrijf, maar van een verleden als maatschappelijk werker is op zijn cv geen spoortje te bekennen. Toch lijkt het hem bepaald niet moeilijk af te gaan, het in goede banen leiden van al die voorzichtige verzoeningen. „Het is een beetje een gelukkige samenloop van factoren. Het feit dat ik al lange tijd That’s the Question doe, is in dit geval best wel gunstig. Mensen kennen mijn gezicht vaak wel, dus dat is als binnenkomer vaak heel lekker”, klinkt het bescheiden. „Verder ben ik van nature geneigd dingen van twee kanten te bekijken, niet te snel alles in het emotionele en het persoonlijke te trekken. Dat helpt wel.”
Veel gehoord punt van kritiek op programma’s over menselijk lief en leed is de behandeling van de deelnemers. Als de camera uit gaat, zouden de mensen in sommige gevallen meteen weer aan hun lot worden overgelaten. Om die reden hebben ze in Het Familiediner een professionele mediator in de arm genomen die kan worden ingeschakeld als families nazorg nodig hebben. Maar Van Leeuwen kan er niks aan doen – ook na afloop staat hij klaar om te helpen wanneer nodig.
Hij noemt Het Familiediner daarom ‘het meest intensieve programma’ dat hij ooit heeft gemaakt. „Ik ben redelijk makkelijk met het weggeven van mijn 06-nummer. Oh, ja hoor, daar wordt zeker gebruik van gemaakt. Ik word op de gekste momenten gebeld. Vind ik niet erg. Ik zit per dag minimaal twee tot drie uur in de auto. Hoe kun je nou nuttiger je tijd besteden dan door mensen terug te bellen? Als ík mensen onverwacht mag lastig vallen, dan mogen zij dat toch ook bij mij doen? Meestal bel ik ze zelf nog wel eens, zo van ‘joh, hoe gaat het?’”
Ze halen de uitzending nooit, maar natuurlijk zijn er momenten waarop Van Leeuwen en zijn team er niet in slagen om vrede te brengen. „Dat zijn momenten waarop we denken: wat is er aan de hand? Kunnen we het niet meer? Maar er is geen peil op te trekken. Ik raak daar na negen jaar niet meer zo snel door van slag. Als iets niet lukt, vind ik het hooguit zonde. Maar ik heb geleerd om te denken: het is júllie probleem hè? Mensen hebben zelf de mogelijkheid om het te veranderen. Ik heb ook wel eens medische programma’s gedaan. Dat vond ik vaak een stuk triester, omdat dat dingen zijn die mensen overkomen.”
Niet neutraal
Het is moeilijk voor te stellen, maar de goedlachse Van Leeuwen heeft zelf ook wel eens een familieruzie – zij het van iets bescheidener proporties als de vetes die zich in zijn programma voordoen. „Ja joh, ik kom uit een gezin van zeven kinderen. En overal is wel eens wat natuurlijk, dus ook wij hebben wel eens onenigheid of een conflict. Maar tot nu toe hebben we het gelukkig nog nooit zo ver laten komen, dat het weken, maanden of zelfs jaren duurt.” Bij die akkefietjes probeerde hij vroeger nog wel eens in Het Familiediner opgedane ‘mediation-skills’ toe te passen, maar daar is hij mee gestopt. „Toen ik nog wat jonger was, dacht ik wel eens: dat ga ik thuis ook doen. Maar daar zeggen ze al vrij snel: doe eens effe normaal. Dat kan ook helemaal niet, want thuis ben ik niet neutraal en onbevooroordeeld.”
Tijdens de opnames van het negende seizoen kreeg Van Leeuwen met één wel heel bijzondere deelneemster te maken. Een dag lang was hij met haar in de weer, totdat de dame in kwestie haar masker afzette. Hij bleek er te zijn ingetuind door de onvermijdelijke Wendy van Dijk, die voor haar nieuwe show Ushi & The Family een familieruzie in scène had gezet. „Ehm.. ja. Dat was een shock”, aldus het ‘slachtoffer’. Van Dijk had het complete team van Het Familiediner in het complot betrokken, van de redactie tot de regisseur. „Ik had geen enkele argwaan. Ja, ik vond het wel een wat apart type, maar ik heb wel meer aparte types in mijn programma. Achteraf waren er een heleboel kleine rare dingetjes waar ik op dat moment geen acht op sloeg. Toen Wendy zich bekendmaakte, was ik echt verbouwereerd. Op den duur deed ze haar tanden uit en begon ze dat spul van haar gezicht te trekken. Dan moet het kwartje nog wel even vallen, hoor.”