Hebben dieren gevoel? Dat is een vraag die de wetenschap al decennia lang bezighoudt.

De meest gangbare theorie ontkent, omdat we gewoonweg niet kunnen oordelen over wat er in een dier omgaat. Ze kunnen het nu eenmaal niet vertellen. Daarom spreken wetenschappers over ’de hond vertoont opgewekt gedrag’, in plaats van het veel emotionelere ’de hond is blij.’

Het staat lijnrecht tegenover opvattingen van natuurdocumentairemakers, die er een sport van maken om de dieren menselijke eigenschappen toe te schrijven. Zo ging het in March of the Penguins, in Earth en nu ook in het verbluffend mooie One Life. De kijker moet zich kunnen vereenzelvigen met de beesten om optimaal te kunnen genieten van het dierenrijk.

Herkenning
In het principe van herkenning gaan de makers van One Life best ver. Te beginnen met de voice-over, waarin we de dragende stem van acteur Daniel Craig herkennen. In de voorloper van de film, de BBC televisieserie Life, was dat nog presentator David Attenborough. Maar het is nu eenmaal aantrekkelijker voor een wereldpubliek dat James Bond dierenverhaaltjes vertelt dan een voormalig tv-icoon.

De geselecteerde thema’s geboorte, familie, liefde en overleven zijn ook vertrouwd, immers One Life moet ons door de toenemende verstedelijking in onze maatschappij eraan herinneren dat we zoveel gemeen hebben met de natuur. Neem bijvoorbeeld kapucijnaapjes, die net als mensen gereedschap gebruiken om noten te kraken. Of de vrouwelijke bultrugwalvis, die zich zo gedraagt dat mannetjes massaal komen toegesneld. Dat doen jongeren in de lokale discotheek ook. Of die watervogels die synchroon een dans doen op het water. Begeleid door meeslepende muziek, want daar danst de mens ook op. Het is een feest van herkenning.

Harde feiten
Maar een prachtdocumentaire van dit formaat - met al die geavanceerde camera’s - dient ook het minder geromantiseerde realisme te tonen. Helaas schiet One Life juist tekort in het etaleren van de harde feiten uit de natuur. De dieren die voor onze neus het leven laten, zijn de beesten die geen familiare of bekende trekjes zijn toegekend. Het zijn de figuranten die verorberd worden, de anonieme school vissen of de toevallig voorbijlopende struisvogel. Maar aaibaar jong grut of pasgeborenen blijven leven.

De makers zorgen dat pijn en verlies op gepaste afstand worden gehouden. Want stel je nou toch eens voor dat de kijker herinnerd wordt aan dat ene sterfgeval in de familie, of dat dodelijk ongeluk? Het moet leuk blijven voor het gezin en daarom wordt het in One Life vooral gezellig gehouden. 

Score: 3/5