Paul de Leeuw is terug. Niet prime-time op de zaterdagavond van de VARA, maar op het toneel. De cabaretier gaat terug naar de basis.

Vier levensgrote lichtbakken in de vorm van de letters van zijn naam, een rond, blauw tapijt en een pot augurken. Meer staat er niet op het podium van het DeLaMar Theater in Amsterdam, waar gisteravond de theatervoorstelling Poephoofd van de bijna 50-jarige Paul de Leeuw in première ging. Met een parodie op de natuurdocumentaire Planet Earth, waarin hij doet alsof hijzelf een diersoort is die door David Attenborough wordt gadegeslagen, bijt hij het spits af, gevolgd door een klein liedje met tekstregels als: Ik wil mijn leven terug en Ik volg mijn eigen spoor.

Het is precies twintig jaar geleden dat de even geliefde als bekritiseerde VARA-presentator voor het laatst in zijn eentje op de planken stond. Dat was Wie plukt mij?, de vierde van een reeks voorstelling uit de tijd van zijn vroege succes. „Zijn cabaret was erg ontroerend”, zei zijn impresario Robert Jan Grunfeld ooit over die eerste vier shows - allesbehalve taboedoorbrekend, grof of cynisch dus, zoals de meeste mensen hem als tv-presentator begin jaren negentig in De Schreeuw van de Leeuw leerden kennen. Diezelfde omschrijving zou bij Poephoofd - je zou alleen al vanwege de titel een kaartje kopen - ook aardig de lading dekken.

Het kan niemand zijn ontgaan dat De Leeuw als tv-presentator de laatste jaren flink wat kritiek over zich heen heeft gekregen. Het keerpunt was het einde van Mooi! Weer De Leeuw, waarmee hij jarenlang ’koning kijkcijfer’ was. Tussen 2006 en 2009 won hij twee keer de Zilveren Televizier-Ster, alsmede de Gouden Televizier-Ring en werd hij uitgeroepen tot Omroepman van het Jaar en Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. De prijzenregen stopte, maar Paul niet. Hij probeerde voort te borduren op zijn oude succes, met achtereenvolgens Lieve Paul, X De Leeuw, de MaDiWoDoVrijdagshow en, recent, PAU!L, maar scoren deed hij niet.

Marktaandeel
Met Poephoofd gaat De Leeuw weer terug gaat naar de basis: op een toneel een zaal vol met mensen vermaken, waarbij het marktaandeel, de concurrent en de netcoördinator er niet toe doen. Hij maakt het publiek daarbij deelgenoot van ongeveer alle grote onderwerpen uit zijn leven. Hij vertelt hoe hij uit de kast kwam bij zijn eerste echte, en meteen laatste vriendinnetje, dat hij het gevoel heeft er nooit helemaal bij te horen en hoe gelukkig hij was toen zijn veel te vroeg geboren zoon toch gezond bleek te zijn.

Maar verwacht niet dat er bij Poephoofd alleen maar tranen van ontroering worden weggepinkt. De humor is soms op het randje - zoiets als www.gelespleten.nl over een hypothetische Aziatische pornosite - en dan weer interactief met zijn publiek - of we 1: vijf redenen willen bedenken waarom we bij onze partner zijn en 2: de mannen in de zaal even kunnen laten horen hoe ze klaarkomen. Maar het allerbest is De Leeuw op de momenten dat hij zichzelf genadeloos belachelijk maakt. Hoe dan ook: er mag gelachen worden, het liefst hard, en op momenten dat je het niet verwacht.