Recensie: Woody Allen, a documentary

Er zijn maar weinig filmmakers die een halve eeuw lang vrijwel elk jaar een door hemzelf geschreven en geregisseerde titel afleveren. En het zijn er nog minder die hier zo doorlopend succes mee oogsten (inclusief vier Oscars). De nu 76-jarige Woody Allen behoort wel tot die happy few. En dus is het niet heel verwonderlijk dat er ooit een documentaire aan hem en zijn werk zou worden gewijd.

Woody Allen: A Documentary was in eerste instantie een bijna vier uur durend portret, gemaakt voor de Amerikaanse televisie. Voor de bioscooprelease in Europa is het materiaal teruggesneden tot een handzame filmversie van bijna twee uur. De structuur van de intieme documentaire is daarbij zeer overzichtelijk. Aan de hand van archiefbeelden, citaten van Allen zelf, familieleden en zijn belangrijkste acteurs wandelt regisseur Robert B. Weide chronologisch door de carrière van de neurotische Amerikaanse filmmaker.

Allen begon in de jaren vijftig als grappenmaker die scripts schreef voor televisieseries en zelf optrad als standup comedian. Maar al snel ontdekte hij dat film een betere vorm was om zijn spitse oneliners en dialogen aan de buitenwereld te presenteren. In eerste instantie was het werk van Allen nog wat kluchtig. Maar halverwege de jaren zeventig profileerde hij zich met films als Annie Hall en Manhattan als een meester in het luchtige relatiedrama. Dit genre bleef hij de decennia daarna in allerlei vormen beoefenen.

De documentaire biedt een onderhoudende spoedcursus Woody Allen voor beginners, waarin Allen zelf eigenlijk de leukste quotes levert. Wel valt op dat regisseur Weide - ongegeneerd zelfverklaard fan van zijn onderwerp - elke kritische benadering van de zwarte bladzijden uit het leven van Allen vakkundig uit de weg gaat. Zo wordt de scheiding van actrice Mia Farrow, die hem verliet toen bleek dat hij een affaire had met haar 20-jarige geadopteerde dochter Soon Yi, bijna terloops aangesneden en gaat de film volledig voorbij aan alle negatieve publiciteit die de toentertijd 58-jarige Allen ten deel viel. Alle citaten en constateringen die over de regisseur worden gedaan, blijven ook braaf aan de oppervlakte.

Dit doet echter niets af aan de brille van Allen als kunstenaar. Wie A Documentary gezien heeft, rent zeer terecht direct naar zijn dvd-kast om klassiekers als Purple Rose of Cairo of Match Point opnieuw te gaan kijken.

Score: 4/5