Jay Ramirez (26) komt uit Colombia maar wil net als Sven Kramer, Stefan Groothuis en Jan Blokhuijsen naar de Olympische Winterspelen van 2014 in Sotsji. Het opmerkelijke verhaal van een Zuid-Amerikaan op schaatsen. 

In Colombia komt de gemiddelde jaartemperatuur niet boven de 23 graden, maar om volledig in de kerstsfeer te komen, was er in de stad Medellín een ijsbaan aangelegd. Jay Ramirez was vijf jaar toen hij voor het eerst in zijn leven ijs zag glinsteren. In zijn korte broek bond hij enthousiast een paar ijzers onder en stapte het ijs op. „Ik hield het nog geen drie minuten uit, veel te koud”, zegt Ramirez vandaag in Sp!ts. „We waren allemaal zo gewend aan de tropische warmte dat het verschil in temperatuur veel te groot was.”

Hobby
Dus stortte hij zich weer op zijn favoriete hobby die hij wél in korte broek kon beoefenen: rolschaatsen. Hij had een paar van zijn neefje gekregen en sinds hij ze voor het eerst had onder gebonden, raakte hij verslaafd. „Ze waren eigenlijk drie maten te groot, maar ik wilde ze per se aan kunnen. Dus trok ik drie paar sokken aan. Mijn moeder wilde de rolschaatsen weggooien, omdat ze dacht dat ik mijn nek zou breken met die grote dingen. Drie maanden later kreeg ik van de Kerstman mijn eigen paar rolschaatsen die wel als gegoten zaten.”

Op straat ontwikkelde Ramirez evenveel kracht als souplesse en meldde zich aan bij een skeelerteam. Hij was een talent. In 1998 moest hij zijn teamgenootjes in de steek laten, want in dat jaar emigreerde hij met zijn moeder en zusje naar Groot-Brittannië. „Ze vond dat het voor ons beter was om daar op te groeien dan in Colombia. Beter onderwijs, hoop op een mooie toekomst, noem maar op. Ze reisde niet de American Dream maar de British Dream achterna.”

Jetlag
Op 17 januari 1998 arriveerde de familie in Londen. Vanwege zijn jetlag kon Ramirez niet slapen en zette hij de televisie aan. Een moment dat grote invloed had op de rest van zijn leven. De 12-jarige Colombiaan keek gebiologeerd naar beelden van de Olympische Winterspelen van Nagano. Bij het kunstrijden kon hij zijn ogen niet geloven. Hoe kunnen die mensen met zo’n snelheid in de lucht springen, een paar keer om hun as draaien en weer op hun voeten terechtkomen?

„Ik was verkocht. Gelijk begon ik mijn moeder aan haar hoofd te zeuren met de vraag of ik ook het ijs op mocht. Een paar dagen later kreeg ik mijn zin. Vanaf dat moment stond ik tien jaar lang elke dag op de ijsbaan. Het ging me eenvoudig af en de techniek werd mijn tweede natuur. Maar op een gegeven moment realiseerde ik me dat ik op de verkeerde ijsbaan met de verkeerde coach stond. Ik stond stil in mijn ontwikkeling. Mijn passie voor kunstrijden verdween voor een groot deel. Toen zei iemand tegen me dat het misschien een goed idee zou zijn om shorttrack of ‘gewoon’ schaatsen te proberen.”

Probleem
Dat laatste leek hem wel iets, maar het probleem was dat er geen lange afstandsbanen in Engeland zijn. De Spelen van Vancouver in 2010 hadden hem echter dermate geïnspireerd dat hij de stap naar het vaste land waagde om daar een loopbaan als schaatser te beginnen. Ramirez probeerde in het Duitse Berlijn en Inzell voet aan de grond te krijgen. Maar omdat Colombia niet is aangesloten bij de internationale schaatsunie ISU wilden schaatsteams hem niet toelaten in hun formatie.

De 26-jarige schaatser in spe liet zich niet uit het veld slaan en vroeg waar hij elders in Europa een poging zou kunnen wagen. Nederland, luidde het advies. „Dus pakte ik mijn spullen en reisde ik af naar Thialf om door te gaan met mijn gestoorde avontuur. Er waren wel wat teams geïnteresseerd, maar opnieuw was het een probleem dat Colombia nog niet bij de ISU is aangesloten. De aanvraag is inmiddels verstuurd en wordt in behandeling genomen, maar ik kan natuurlijk niet wachten tot alles is geaccordeerd. Dus ging ik maar gewoon twee keer per dag trainen.”

Frustraties
Toen eind vorig jaar de frustraties (‘Ik kon maar geen trainer en team vinden.’) bij Ramirez begonnen op te lopen, liep hij Wim Nieuwenhuizen tegen het lijf. De Nederlandse schaatscoach heeft een eigen team in Utrecht en nodigde de Colombiaan uit voor een stage in de Domstad en later een trainingskamp in Italië. „Voor iemand die pas een paar weken op het ijs stond, deed hij het niet slecht”, zegt Nieuwenhuizen, die desondanks realistisch bleef. „Hij is gek. In zo’n korte periode is het bijna niet mogelijk om je te kwalificeren voor de Spelen. Maar toen hij met ons mee deed, werd hij alleen maar enthousiaster. En dus werd hij lid van de Schaatsvereniging Utrecht en kreeg hij een KNSB-licentie. Sotsji komt wellicht te vroeg, maar als je het niet probeert red je het nooit.”

Dromen
Ramirez knikt instemmend. Van zijn moeder leerde hij dromen na te jagen. Zij verliet Colombia om in Europa een beter leven op te bouwen en dat is gelukt, ondanks dat het een grote gok was. Haar zoon wil nu zijn eigen droom uit laten komen en vol gas geven om zich te kwalificeren voor de Winterspelen van 2014. „Al val ik in Sotsji na een meter op mijn gezicht, dat maakt me niets uit. Als ik er maar bij mag zijn. Het is nog nooit iemand die in Colombia is geboren gelukt om zich te plaatsen voor de Winterspelen. Het zou geweldig zijn als ik de eerste ben.”